Romanya Craiova Fabrika Müdürü Fırat Elhüseyni, Ford Otosan’ın Avrupa’daki üretim gücünü, dijitalleşme ve sürdürülebilirlik odağında yeniden tanımlayan Craiova Fabrikası’nın küresel tedarik zincirindeki stratejik rolünü ve elektrifikasyon yolculuğunu dergimize anlattı.

Craiova fabrikası, Ford Otosan’ın global üretim ağı içinde nasıl bir konuma sahip? Bu tesisin stratejik rolünü nasıl tanımlarsınız? Ford Otosan’ın Romanya yatırımı, şirketin büyüme stratejisinde nasıl bir dönüm noktası oldu?

Avrupa’nın en büyük ticari araç üreticilerinden biri olan Ford Otosan, Ford’un elektrikli ticari araç üretim üssü olma vizyonu doğrultusunda güçlü adımlarla geleceğe ilerliyor. 2022 yılında Ford Otosan bünyesine katılan Craiova Fabrikası, şirketimizin Türkiye’deki başarılarının doğal bir devamı niteliğinde olup, bugün Ford Otosan’ın global üretim ağı içinde Avrupa’nın en verimli üretim tesislerinden biri konumuna sahip. Craiova Fabrikamız, esnek üretim yapısıyla binek araçları, ticari araçları, içten yanmalı motorları ve tam elektrikli araçları aynı üretim hattında üretebilme özelliğine sahip.

Craiova Fabrikası, üstlendiği stratejik rol ile sadece bir üretim merkezi olmanın ötesinde, Ford Otosan’ın küresel tedarik zincirindeki konumunu pekiştiren dev bir ekosistemi de bir araya getiriyor. Bu tesiste ürettiğimiz Courier modelimizin tasarımı ve mühendisliği Sancaktepe Ar-Ge merkezimizde gerçekleştirildi. Yani Craiova fabrikamız sadece araç değil, aynı zamanda bilgi ve teknoloji ihracatı da gerçekleştiriyor. Ford Otosan’ın Türkiye ile Romanya arasında kurduğu güçlü tedarik zinciri ağı sayesinde bugün Courier ve Puma araçlarının parçaları Türkiye’den geliyor. Halihazırda Ford Otosan’ın 60’tan fazla tedarikçisi de Romanya’ya ihracat gerçekleştiriyor, birçok tedarikçimiz doğrudan burada kendi tesislerini kurdu. Bu tablo, Ford Otosan’ın uluslararası çapta değer üretme gücünün ve Türk tedarik sanayisinin küresel gelişimine sunduğu stratejik katkının somut bir göstergesi niteliğini taşıyor.

Ford Otosan’ın tüm segmentlerde esnek ve verimli üretim kabiliyetine sahip küresel bir otomotiv üreticisi konumuna ulaşmasında Craiova Fabrikası önemli bir kilometre taşını temsil ediyor. 2025 yılı itibarıyla Ford Otosan’ın toplam üretiminin 452 bin adedi Türkiye’deki tesislerde, geri kalan 248 bin adedi ise Romanya Craiova Fabrikası’nda gerçekleşti. Romanya Craiova Fabrikası için gerçekleştirilen yatırım, Ford Otosan’ın büyüme stratejisinde hem kapasite hem de elektrifikasyon anlamında tarihi bir dönüm noktası oldu.

Avrupa’daki kapasite artışı ve pazardaki güçlü ticari araç talebi, Ford Otosan’ın ihracat başarısını perçinlerken şirketimizin her segmentte en modern teknolojilerle esnek üretim yapan global bir otomotiv şirketi olarak konumlanmasını sağladı.  Bugün Ford Otosan, Romanya’nın ikinci büyük ihracatçısı konumunda. Ford Otosan, Craiova Fabrikası ile Avrupa pazarındaki güçlü konumunu daha da sağlamlaştırıyor, stratejik büyüme vizyonu ile büyümesini sürdürüyor.

Craiova fabrikasını Kocaeli’ne bağlayan yeni demiryolu hattı üzerinden araç taşımaya başlamanız, Ford Otosan’ın lojistik stratejisinde nasıl bir dönüşümü ifade ediyor?

Lojistik ağımızdaki karbon ayak izini önemli ölçüde azaltan bu hat Craiova fabrikamızla Kocaeli arasında kurulan stratejik öneme sahip bir köprü niteliğinde. Bu yeni hat üzerinde Ocak 2026 itibarıyla başlayan seferlerimiz, Marmaray geçişi sayesinde iki ülke arasındaki ticaret koridorunu kesintisiz bir hatla birbirine bağlıyor. Bu hat üzerinden araç taşımaya başlamamız, lojistik stratejimizde köklü bir dönüşümü de ifade ediyor. Bu proje öncesinde Craiova-Köstence-Kocaeli hattında denizyolu ağırlıklı ve kara yolu bağlantılı bir taşıma yapımız varken, artık Craiova-Kocaeli direkt demiryolu odaklı ve kara yolu kullanımını azaltan yepyeni bir modele geçmiş bulunuyoruz. Şubat 2025’te üretim parçalarının taşınmasıyla başlayan süreç, bugün bitmiş araçların da raylar üzerine taşınmasıyla otomotiv lojistiğinde uçtan uca örnek nitelikte bir çözüm olma özelliğini taşıyor. Bu stratejik adım, maliyet, hız ve karbon emisyonu açısından son derece somut etkileri ile işimize değer katıyor. Bu hat, maliyet tarafına baktığımızda, “araç başına fiyatlandırma” modelini çok daha rekabetçi ve sürdürülebilir bir yapıya kavuşturdu. Bu proje, hız ve operasyonel verimlilik açısından da büyük kazanımlar sağladı. Tek seferde 18 vagon ve 557 metre uzunluğa ulaşan tren setlerimiz, sefer başına 216 aracı doğrudan Craiova fabrikamızdan alarak Kocaeli’ye ulaştırıyor ve bu sayede verimliliğimizi ve operasyonel güvenilirliğimizi ciddi oranda artırıyoruz.

Karbon emisyonu başlığında ise bu proje, 2050 yılına kadar tüm değer zincirimizde Net Sıfır emisyona ulaşma vizyonumuz ve SBTi tarafından onaylanan emisyon azaltım hedeflerimizle tam bir uyum içinde tasarlandı. Deniz ve karayolu bağlantılı rotaların yarattığı karbon yükünü azaltırken, lojistik süreçlerde daha düşük emisyonlu yeşil bir hat kurmuş olduk. Sürdürülebilirlik hedeflerimizi operasyonel verimlilikle bütünleştirerek çevresel etkimizi kalıcı biçimde düşüren bu hat ile hem ülkeler arası demiryolu entegrasyonunu etkin biçimde kullanıyor hem de Türkiye’nin stratejik lojistik konumunu güçlendirmiş oluyoruz.

Craiova fabrikasında üretim süreçlerinde hangi ileri teknolojiler öne çıkıyor? Dijitalleşme bu tesisin operasyonlarını nasıl dönüştürdü?

Craiova Fabrikası 2022 yılından bu yana Kocaeli fabrikaları arasında çok güçlü bir bilgi ve deneyim paylaşımı mevcut. Şirketimizin elektrifikasyon ve yeni nesil araç teknolojileri alanında gerçekleştirdiği büyük yatırımlar kapsamında Craiova Fabrikamızın üretim altyapısı çok kapsamlı bir yenilemeden geçti. Bu kapsamda Craiova’daki üretim süreçleri tamamen dijital ortama taşınarak robot ve PLC’lerden oluşan, oldukça yüksek miktarlarda veri üreten bir IoT platformu oluşturuldu. Üretim tarafında IoT teknolojilerini kullanarak tüm verilerimizi bir platformunda topluyor, böylece üretimimizi anlık ve dinamik bir şekilde, sürekli olarak optimize ediyoruz. Bu sistem fabrikadaki tüm üretim hatlarının ve ilgili süreçlerinin izlenebilir, bağlantılı ve akıllı olmasını mümkün kılıyor.

Bu dijitalleşme hamlesiyle birlikte fabrikamızdaki üretim süreçlerini çok daha verimli hale getirirken, olası hata ve riskleri minimize ediyor ve ürün kalitesini sürekli artırıyoruz. Fabrikamızın akıllı, esnek ve yüksek verimlilikte çalışabilmesi için tüm operasyonları anlık veri ve yapay zekâ desteği ile uçtan uca yönetiyoruz. Fabrikamız sahip olduğu yüksek otomasyon seviyesiyle öne çıkıyor. Üretim planlamamızı gelişmiş veri analitiği ile gerçekleştiriyoruz ve tedarik planlamasını da tamamen otomatik olarak yapıyoruz. Böylece talep, arz ve süreçlerde yaşanabilecek değişiklikler karşısında üretimimizi anında optimize edebiliyoruz. Karar mekanizmalarımızda yapay zekâ, veri analitiği ve makine öğrenimi gibi teknolojileri çok etkin biçimde kullanıyoruz. Operasyonlarımızda gelişmiş robotik teknolojileri, makine görüşü ve simülasyon modellerini de etkin biçimde kullanıyoruz. İleri analitik ve yapay zeka destekli üretim planlama sistemleriyle, üretim verimliliğimizi en üst seviyeye çıkarmayı hedefliyoruz.

Craiova fabrikasında sürdürülebilirlik hedefleri doğrultusunda yürütülen en önemli çalışmalar neler?

Ford Otosan olarak sürdürülebilirlik yönetimimizi, Türkiye ve Romanya operasyonlarımız için ortak bir Yönetim Kurulu ve Sürdürülebilirlik Komitesi yapısı altında, çok katmanlı ve kurumsal yapımıza tam entegre bir modelle yürütüyoruz. 2025 yılı itibarıyla Craiova yerleşkemiz de Ford Otosan’ın 2030 ve sonrasını kapsayan hedeflerine dahil oldu. Bu açıdan 2025 yılı, Craiova Fabrikamızın Ford Otosan’ın küresel vizyonuna sağladığı katkının somutlaştığı, bir yıl oldu.

Ürün portföyünü düşük karbonlu ekonomiye uyumlu hale getirmek Ford Otosan’ın sürdürülebilirlik yolculuğundaki en temel önceliklerinden biri. Şirketimiz 2025 yılında tüm modellerinin elektrikli versiyonlarını pazara sunarken özellikle Puma’nın tamamen elektrikli versiyonunun Craiova’da üretilmesi bu vizyona önemli bir ivme kazandırdı. Ayrıca hafif ticari araç segmentinde çevre dostu ürünler geliştirmek ve Avrupa Birliği’nin Euro 7 regülasyonlarına uyum sağlamak amacıyla başlatılan Ford Tourneo ve Transit Courier EU7 projesi ile hem frenleme sırasında çevreye yayılan partiküller hem de NOx ve PM gibi zararlı emisyonların minimuma indirilmesi amaçlanıyor.

Enerji verimliliği ve karbon azaltımı konularında ise fabrikamızda çok net ve ölçülebilir adımlar attık. Çevresel dönüşüm hedeflerimiz doğrultusunda, tıpkı Türkiye’deki tesislerimizde olduğu gibi Craiova fabrikamızda da artık elektrik ihtiyacımızın tamamını yenilenebilir kaynaklardan sağlıyoruz. Temiz enerji dönüşümümüzün en somut ve gurur verici örneklerinden biri operasyonel sürdürülebilirliğimize büyük katkı sunan çatı tipi güneş enerjisi santralimiz oldu. 12 bin metrekarelik çatı alanına kurduğumuz 2.753 adet fotovoltaik panelle 2025 yılında 1.856 megavatsaat temiz enerji elde ettik. Bunun yanı sıra üretim dışı sıcak su ihtiyacımız için de güneş panelleri kurarak önemli bir enerji tasarrufu sağladık.

Fabrika içindeki süreçlerimizi de sürekli olarak çevre dostu hale getiriyoruz. Courier modelimizin üretim hazırlıkları ve kapasite artış sürecinde, boyahane ve sızdırmazlık proses alanlarına 23 yeni robot entegre ettik. Dış istasyonlardaki boya yükleme ve uygulama sistemlerimizi modernize ederek Puma ve Courier gövdelerinin iç yüzeylerinin boyanmasında robotlar kullanmaya başladık. Bu sayede operasyonel verimliliğimizi ve kalitemizi artırırken uçucu organik bileşikleri azaltarak 2025 yılında VOC emisyon yoğunluğunda metrekare başına 2,90 gramlık harika bir iyileşme yakaladık.

ISO 14001 Çevre Yönetim Sistemi sertifikasına sahip olan fabrikamızda su ve atık yönetimi konularında da önemli adımlar attık. Boyahanede oluşan çamurun su hacmini azaltan projelerimizle ve yağmur suyunu toplayarak üretim dışı süreçlerde kullanmamızla ciddi bir su verimliliği sağladık. Su Geri Kazanımı Projemiz kapsamında sistemlerimizi çok etkin çalıştırarak sadece 2025 yılında yaklaşık 51.609 metreküp suyu geri kazandık. Düzenli depolama alanlarına giden atıkları azaltmak için de geri dönüştürülemeyen üretim atıklarımızı çimento fabrikalarında alternatif yakıt olarak değerlendiriyor ve bu sayede enerji geri kazanımı sağlıyoruz.

Ford Otosan’ın mobilite ve elektrikli araç vizyonunda Craiova’nın rolü ne olacak? Önümüzdeki 5–10 yıl için baktığınızda, Craiova fabrikasını Ford Otosan’ın geleceğinde nasıl bir noktada görüyorsunuz?

Craiova Fabrikası, otomotiv sektöründe küresel bir oyun kurucu olan Ford Otosan’ın, geleceğinde son derece stratejik bir öneme sahip. Ford Otosan, gelecek vizyonu doğrultusunda Craiova Fabrikasında ürettiği tüm araçların elektrikli versiyonlarını da üreterek Ford Avrupa’nın elektrifikasyon yol haritasında kritik bir rol üstleniyor. Örnek bir başarı hikâyesi niteliğinde olan Craiova Fabrikası, şirketimizin güçlü gelecek stratejileri doğrultusunda Avrupa pazarındaki konumunu her geçen gün daha da pekiştirmeye devam edecek.

Röportajımızın da yer aldığı dergimizin yeni sayısına linkten ulaşabilirsiniz. https://life.kelesler.com/e-dergi-2/